MUSTAFA KEMAL ÇOLAK
Ak-Kim Kimya, 4 trilyon dolarlık dünya kimya sanayisinde Türkiye’nin en stratejik sanayi kümelerinden biri. Akkök Holding bünyesinde yer alıyor ve birden fazla alana dönük kritik üretim gerçekleştiriyor. Son yıllarda şirket satın almalarıyla isminden kelam ettiren Ak-Kim, 2019’da 300 milyon dolar olan cirosunu, 5 yıl içerisinde iki kat artırmayı hedefledi. Yalova Kimya İhtisas Organize Sanayi Bölgesi’ndeki entegre tesislerinde üretim yapan Ak-Kim Kimya Genel Müdürü Onur Kipri, DÜNYA’ya açıklamalarda bulundu:
• Kimyanın kıymetli tedarikçi şirketi olarak pandemi sürecini de dahil ettiğimizde 2020’yi nasıl değerlendirirsiniz?
Ak-Kim, eser yelpazesi hayli geniş bir üretici. Temel kimyasallarda klor-alkali ve türevleri, hidrojen peroksit ve sodyum perkarbonat, metilaminler, persülfatlar ve bisülfitler üretiyoruz. Bu eser kümelerinde hem Türkiye’de hem de Avrupa’da az sayıdaki üretici ortasındayız. Performans kimyasallarında dokuma ve elyaf yardımcı kimyasalları, kâğıt, su arıtma, yapı kimyasalları, şahsî bakım kimyasalları ve plastik katkılarını kapsayan alanlarda da varız. Pandemi devrinde hijyen, paklık, ilaç ve besin üzere dalların olağan ki ön plana çıktığını söyleyebiliriz. Bu süreçte, doğal olarak paklık eserlerine talep arttı. Çamaşır suyu, deterjan, el ve banyo sabunu ile dezenfektan üzere çok sayıda eserin kimyasal hammaddelerini ürettik.
• 2020’ye yönelik planlarda neler değişti?
2019 Ak-Kim için verimli ve başarılı bir yıldı. İştiraklerimizle bir arada yıllık ciromuz 300 milyon dolar düzeyinde gerçekleşti. Ayrıyeten İSO 500 2019 listesinde de Ak-Kim solo olarak 14 sıra yükselerek 252. firma olduk. 6 kıtada 70’den fazla ülkeye gerçekleştirdiğimiz ihracatımızın ciromuza oranıysa yüzde 30 civarında. 2020 yılı için yüzde 10 civarında büyümeyi bütçelemiştik.
• Bu yıla ait rakamsal gelişmeler ne tarafta olacak?
Ak-Kim’in güçlü finansal yapısı ve sektörel çeşitliliği var. Her kesimde olduğu üzere COVID-19 salgını nedeniyle küçülme ve kar kaybı yaşandı. Maalesef pandeminin birçok dala olan olumsuz tesiriyle bu gayesi gerçekleştirmek mümkün gözükmüyor. Geçen yıl iştiraklerimizle birlikte yakaladığımız 300 milyon USD civarında sayıya benzeri sonuçlara ulaşabileceğimizi kestirim ediyoruz.
• Salgın yeni iş alanları yarattı mı?
Anti-bakteriyel eserlere ilgi arttı. Pazardaki bu yönelimi hakikat değerlendirmeyi hedefliyoruz. Esnek eser geliştirebilme kabiliyetine sahip Ar-Ge merkezimizin yakın periyot araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde tartısı anti bakteriyel eserlere verdik. Dokumacılık, konfeksiyon, elyaf ve ambalaj dalı için yenilikçi anti bakteriyel eserlerimiz piyasaya sürülme etabına geldi. Bu mevzudaki gelişmeleri yakın vakitte paylaşmayı hedefliyoruz.
• Yatırımcı bir grupsunuz. Planladığınız yatırımlarda hangi noktadasınız?
Salgın iş dünyasını, planları ve beklentileri radikal olarak değiştirdi. Planlanan birtakım organik ve inorganik yatırımlarımızı pandemi nedeniyle 3. çeyrek sonuna kadar beklemeye aldık. Dünyada talebi artmakta olan ve pek çok dalda kıymetli bir girdi olan hidrojen peroksit eseri için 50.000 ton/yıllık bir kapasite artışı projesi gündemdeydi. Mevcut 36.000 ton/yıllık kapasitemizle birlikte 2020 yılı içerisinde 86.000 ton/yıl kapasiteye ulaşmayı hedefliyorduk. Salgınla birlikte bu yatırımı beklemeye aldık.
İki kat ciro artışı hedefledi
● 5 yıl içerisindeki planlarınızda neler var, şirketinizi dünya piyasalarında hangi pozisyonda görmeyi istek ediyorsunuz?
Dahili yatırımlarımızı ve şirket satın almalarını devam ettireceğimizi söyleyebilirim. Son 3 yıl hem Türkiye’de hem de küresel olarak belirsizlikler ve zorluklarla geçti. Bu türlü bir ortamda çok uzun vadeli sağlıklı bir planlama yapmak nitekim sıkıntı. Lakin özetle önümüzdeki 5 yılda ciromuzu yeni yatırımlar ve ihracat ile en az 2 katına çıkarmayı ve 600-700 milyon dolar düzeyine getirmeyi hedefliyoruz.
Yeni devir Türkiye’ye yarayacak
Akkök Holding bünyesinde güç kümesinden ve Aksa Akrilik’ten sonra en büyük hacme sahip şirket olan Ak-Kim Kimya Genel Müdürü Onur Kipri, yeni periyot dünya konjonktürüne ait şu bilgiyi veriyor:
Global manada bakacak olursak; geçen sene yaşanan Amerika-Çin ticaret savaşından sonra virüsün Çin’de ortaya çıkmasıyla da Amerika’nın bu ülkeye karşı yaptırımları artacak üzere görünüyor. Amerika ve Avrupa’nın, Çin’e ve Asya’ya karşı tavrı, Türkiye için yeni bir fırsata dönüşebilir. Avrupa’ya en yakın ülke olan Türkiye’de düşük maliyetlerle bilhassa emek ağır dokuma, konfeksiyon üzere bölümlerin müspet bir ivme kazanmasını bekleyebiliriz.
Satın almaya 150 milyon $ yatırım
• Şirket satın almalarının Ak-Kim’e katkısı neler oldu?
2015’te dünyanın en büyük emaye ve seramik frit üreticilerinden biri olan Gizemfrit’i bünyemize kattık. Böylelikle yüksek performanslı emaye ve seramik kaplamalar pazarına giriş yaptık. Ayrıyeten 2017 yılında Alman menşeli kimyasal satış ve pazarlama şirketi Dinox’u satın aldık. İhracatta öncelikli amaç pazarlarımız ortasında bulunan Avrupa’ya daha yakın hale geldik. Daha evvel Avrupa’nın 2. büyük su kimyasalları üreticisi olan Feralco ile yarı yarıya iştirakle kurduğumuz Akferal şirketindeki Feralco paylarını satın aldık. Öteki taraftan iştirakimiz Gizemfrit, seramik baskı mürekkepleri üreten İspanyol Megacolor’u satın aldı. Emaye ve seramik kaplamalarda Türkiye’de yüzde 70 pazar hissesi ile önder olan Gizemfrit, yüzde 13 küresel pazar hissesi ile dünyanın en büyük 2. üretici firması pozisyonunda. Tüm bu şirket satın almalarında geçtiğimiz 5 yılda 150 milyon dolar civarında bir yatırım kelam konusu olmuştur.
• Ajandanızda yeni alım planları var mı?
İnorganik büyüme fırsatları üzerindeki çalışmalarımız ve araştırmalarımız kesintiye uğramadı, sürüyor. Hem Türkiye’de hem Avrupa’da birtakım stratejik satın alma fırsatları üzerinde duruyoruz.