Türkiye’deki şirketlerin aktif büyüklüğü 8,6 trilyon lira
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2019 yılı dal bilançoları raporuna nazaran, firma sayısının bölümlere nazaran dağılımında toptan ve perakende …
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2019 yılı dal bilançoları raporuna nazaran, firma sayısının bölümlere nazaran dağılımında toptan ve perakende ticaret, motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin tamiri dalı 225 bin 790 ile en başta yer aldı.
İmalat kesiminin hissesi yüzde 15,8 olarak gerçekleşti. Bu kesimdeki alt kesimlerin toplam teşebbüs sayısı içindeki hisseleri açısından fabrikasyon metal eserleri imalatı yüzde 12,3 ile birinci sırada bulunurken, bunu yüzde 11,3 ile besin eserleri imalatı, yüzde 9,3 ile giysi eşyalarının imalatı izledi.
İmalat dışı dallarda alt kesimlerin toplam teşebbüs sayısı içindeki hissesinde, toptan ticaret yüzde 17,8 ile birinci sırada yer alırken, ikamet hedefli bina inşaatı yüzde 11,4 ve perakende ticaret yüzde 10,4 ile bu alt bölümü takip etti.
En büyük faal büyüklük imalat dalında
Firmaların toplulaştırılmış bilançosuna nazaran, 2019’da toplam etkin büyüklüğü 8 trilyon 591 milyar 115 milyon lira, kısa ve uzun vadeli yabancı kaynaklar toplamı ise 6 trilyon 115 milyar 484 milyon lira, öz kaynakların toplamı 2 trilyon 475 milyar 631 milyon lira olarak kayıtlara geçti.
İmalat bölümü 2 trilyon 330 milyar 829 milyon lira etkin büyüklükle birinci olurken, ikinci sırayı 1 trilyon 809 milyar 262 milyon lira ile toptan ve perakende ticaret, motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin tamiri bölümü aldı.
Öz kaynaklar bakımından imalat kesimi, 792 milyar 685 milyon lirayla birinci sırada yer aldı. Bu kesimi, 492 milyar 819 milyon lirayla toptan ve perakende ticaret, motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin tamiratı kesimi, 358 milyar 650 milyon lirayla da mesleksel, bilimsel ve teknik faaliyetler kesimi takip etti.
İmalat bölümünün toplam etkin içindeki hissesi geçen yıl yüzde 27,1 ve öz kaynaklar içindeki hissesi yüzde 32 olarak gerçekleşti.
İmalat bölümünün alt sektörlerinde gıda eserleri imalatı, etkin içindeki hissesi yüzde 12,2, öz kaynak içindeki hissesi yüzde 12,3’le birinci sırada bulundu. Dokuma eserleri imalatı yüzde 9,9, öz kaynak içindeki hissesi yüzde 10,2 ile ikinci, ana metal sanayi, etkin içindeki hissesi yüzde 9,4 öz kaynak içindeki hissesi yüzde 9,1 ile üçüncü oldu
İmalat dışı bölümlerin 2019’da toplam etkin içindeki hissesi yüzde 72,9 ve öz kaynaklar içindeki hissesi yüzde 68 olarak gerçekleşti.
Bunun alt dalları açısından değerlendirildiğinde, toptan ticaret bölümü faal içindeki hissesi yüzde 20,1 öz kaynaklar içindeki hissesi yüzde 21, bina inşaatı etkin içindeki hissesi yüzde 11,9 öz kaynaklar içindeki hissesi yüzde 8,3, yönetim merkezi faaliyetleri, idari danışmanlık faaliyetleri etkin içindeki hissesi yüzde 10,4, öz kaynaklar içindeki hissesi yüzde 19,1, elektrik, gaz, buhar ve havalandırma sistemi üretim ve dağıtımı etkin içindeki hissesi yüzde 10, öz kaynaklar içindeki hissesi yüzde 8,9 olarak hesaplandı.
Motorlu kara taşıtlar ve motosikletlerin tamiratından en yüksek net satış geliri
Firmaların toplulaştırılmış gelir tablosu verisine nazaran geçen yıl toplam brüt satış 8 trilyon 164 milyar 86 milyon lira, net satışlar ise 7 trilyon 778 milyar 637 milyon lira oldu.
Yurt dışı satışlarda imalat dalı 722 milyar 552 milyon lirayla birinci sırada yer aldı. Net satış gelirinde en fazla geliri 3 trilyon 289 milyar 112 milyon lirayla toptan ve perakende ticarette, motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin tamiratı dalı elde etti.
En yüksek net kar imalat, en çok net ziyan eğitim dalında
Dalların toplulaştırılmış devir net karı 2019’da 249 milyar 333 milyon lira oldu.
İmalat dalı 118 milyar 249 milyon lirayla en yüksek net kar elde eden kesim olarak belirlendi. Toptan ve perakende ticarette, motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin tamiratı bölümü ise 42 milyar 95 milyon lira, mesleksel, bilimsel ve teknik faaliyetler dalı ise 21 milyar 10 milyon lira net kar elde etti.
Eğitim kesimi 1 milyar 402 milyon lira ve gayrimenkul dalı 1 milyar 240 milyon lira net zararla geçen yılı tamamladı.
İmalat dalının 2019’da toplam devir net karı içindeki hissesi yüzde 47,4 olarak gerçekleşti. Alt kesimler açısından toplam periyot net karı içinde gıda eserleri imalatı yüzde 12,6, kimyasalların ve kimyasal eserlerin imalatı yüzde 9,7 ve ana metal sanayi yüzde 8,5’le birinci üç sırayı aldı.
Toptan ve perakende ticarette motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin tamiri dalı toplam periyot net karı içindeki hissesi geçen yıl yüzde 16,9 olarak kayıtlara geçti. Buradaki net kardan toptan ticaret, yüzde 77,1, perakende ticaret yüzde 16,5, motorlu kara taşıtlarının ve motosikletlerin toptan ve perakende ticareti ise yüzde 6,4 hisse aldı.
İnşaat bölümü toplam devir net karı içindeki hissesi 2019 yılı için yüzde 7,3 oldu. İnşaat dalında alt bölümlerin devir net karı içindeki hisseleri, bina dışı yapıların inşaatı yüzde 60,9, bina inşaatı yüzde 27,1 ve özel inşaat faaliyetleri yüzde 6,4 olarak gerçekleşti.
Yurt dışı satışlarda alt dallarda geçen yıl toptan ticaret yüzde 31,1 ile birinci sırada yer aldı. Motorlu kara taşıtı, treyler (römork) ve yarı treyler (yarı römork) imalatı yüzde 8,7, ana metal sanayi yüzde 6 ve hava yolu nakliyatı yüzde 5,9’luk satışa sahip oldu.
Yurt içi satışlarda alt sektörlerde toptan ticaret yüzde 26,7 birinci olurken, perakende ticaret yüzde 8,8, elektrik, gaz, buhar ve havalandırma sistemi üretim dağıtımı yüzde 4,9 ve besin imalatı yüzde 4,1 ile bu bölümü izledi.
Kapsamdaki tüm firmaların devir net karı 249 milyar 333 milyon lira, toplam faaliyet karı 442 milyar 997 milyon lira olarak gerçekleşti.
Kesim bilançoları birinci sefer idari kayıtlara dayalı olarak 2009-2019 yılları için üretildi
TÜİK ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) ortak çalışması sonucunda kesim bilançoları daha kapsamlı bir biçimde yine kamuoyuna sunuldu.
En son 2016 yılında TCMB tarafından yapılan çalışmada anket yoluyla 8 bin 721 teşebbüsün bilgileri derlenirken, idari kayıtlar üzerinden yapılan 2019 yılı çalışmasında ise bilanço temeline nazaran defter tutan 730 bin 221 teşebbüsün kayıtları temel alındı.
Dal Bilançoları Araştırması’nın mevcut kapsamı, TÜİK’in yayımladığı yıllık sanayi ve hizmet istatistiklerinin ciro büyüklüğü ile kıyaslandığında yaklaşık olarak yüzde 86’lık bir temsil hissesine sahip firmalardan oluşuyor.
Devir olarak 2009-2019 yıllarını kapsayan çalışmada, Gelir Yönetimi Başkanlığınca derlenen gelir tablosu ve bilanço kayıtları, Toplumsal Güvenlik Kurumunca sağlanan istihdam verisi ve Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi kayıtlarından derlenen kredi bakiyeleri kullanıldı.
