Konut kredisi faizinde sert yükseliş yaşanıyor
ŞEBNEM TURHAN Kamu bankalarının haziran ayında uzun vadeli düşük faizli ödemesiz devirli konut kredisi kampanyasıyla birinci el konutta aylık …
ŞEBNEM TURHAN
Kamu bankalarının haziran ayında uzun vadeli düşük faizli ödemesiz devirli konut kredisi kampanyasıyla birinci el konutta aylık yüzde 0,64 düzeylerine kadar düşen konut kredisi faizleri bu hafta itibariyle yüzde 1 sonunu aştı. Yalnızca Halkbank’ın birinci el konut kredisi faizi yüzde 0,99 ile yüzde 1’in çabucak altında kalırken tüm bankaların faiz oranları yüzde 1’in üzerine çıktı. 26 Haziran haftasında yıllık olarak da yüzde 9,01 ile en düşük düzeylerine gerileyen konut kredisi yıllık faiz oranları 4 Eylül haftası itibariyle de yüzde 13,80’e çıktı. Yıllık faiz de 2019 Ağustos’undan bu yana en yüksek düzeyine çıkmış oldu. Merkez Bankası’nın 7 Haziran’dan bu yana sürdürdüğü sıkılaştırma adımları çerçevesinde yükselen yüklü ortalama fonlama maliyetinin tesiriyle konut kredisi faizlerinde yükselişin devam etmesi bekleniyor.
Konut kredisi kampanyası konut satış istatistiklerine de yansımış tıpkı vakitte birinci defa konut kredisi kullananların sayısı da temmuz ayı itibariyle 100 bin bireye ulaşarak rekor kırmıştı. Evvelki gün açıklanan konut satış sayılarına nazaran ise ağustosta geçen yıla nazaran yüzde 54 artmış, temmuza nazaran ise yüzde 26 düşerek 170 bin 408 adet olmuştu. Haziran ve temmuz aylarında gözlenen konut satışında sıçrama ağustos itibariyle ivme kaybetmişti. Konut kredisi faizleri yüzde 1,1’in üzerine gelmesi hatta kimi bankalarda yüzde 1,49’a kadar yükselmesiyle eylülde konut satış sayılarının yavaşlaması öngörülüyor. Bilhassa kredi kampanyalarıyla ipotekli satışlar rekor kırmış ve toplam satışlar içindeki hissesi yüzde 25’ten yüzde 45’e kadar yükselmişti.
Faiz artışı talebi sınırlayabilir
REIDIN-GYODER Yeni Konut Fiyat Endeksi datalarına nazaran de ağustos ayında peşinat kullanım oranı yüzde 43,65, banka kredisi kullanım oranı yüzde 36,23 ve senet kullanım oranı yüzde 20,12 olarak gerçekleşti. Temmuz ayında peşinat kullanımı yüzde 37,51, banka kredisi kullanımı yüzde 44,16, senet kullanımı yüzde 18,33 olarak gerçekleşmişti.
Tera Yatırım Ekonomisti Enver Erkan Merkez Bankası’nın siyaset sıkılaştırmasının fonlama kanalıyla devam ettiğini vurgulayarak fonlama faizindeki artışın banka faizlerine de yansıdığını belirtti. Erkan, “Bankalar tüketici konut ve ticari kredi faizlerine bu maliyetleri yansıttılar. Merkez Bankası son günlerde Geç Likidite Penceresi kanalıyla yaptığı fonlamayı da artırdı. Bankalar yüksek bantlardan borçlanıyor. Kredi faizleri artmaya devam edebilir” diyerek faiz artışının talebi sınırlayıcı bir tesir yaratacağına dikkat çekti.
Merkez Bankası bilgilerine nazaran bankaların konut kredisine uyguladıkları yıllık faiz oranı 4 Eylül haftasında yüzde 13,80’e yükseldi. 1 yıldır görülen en yüksek düzeye çıkan konut kredisi faiz oranlarında son üç haftada süratli bir yükseliş yaşandı. 14 Ağustos haftasında yüzde 9,99 ile çift hane hududunda olan konut kredisi yıllık faiz oranı 21 Ağustos’ta yüzde 11,66’ya, 28 Ağustos’ta ise yüzde 13,31’e yükselmişti. 4 Eylül haftasında ise bir haftalık değişim yaklaşık 50 baz puan oldu.
Kredi artış ivmesi yavaşladı
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Konseyi (BDDK) haftalık datalarına nazaran de 4 Eylül haftasında konut kredisi hacmi 275 milyar 396 milyon lira oldu. Fakat 14 Ağustos haftasından itibaren konut kredisi hacmindeki artış suratı ivme kaybetti. 4 Eylül haftasında artış suratı yüzde 0,40’a geriledi. Konut kredisi faizlerinin tarihi en düşük düzeyini gördüğü 19 ve 26 Haziran haftalarında konut kredisi artışı yüzde 3,653,53 düzeylerinde epey süratli idi. 12 Haziran haftasında da haftalık artış yüzde 3’ü geçmişti. Merkez Bankası’nın sıkılaştırma siyasetleri ve faizlerde yaşanan artışla bir arada haftadan haftaya konut kredisi ölçüsünün yükselişi de sürat kaybetti. 14 Ağustos haftasında yüzde 1,8’e, 21 Ağustos’ta yüzde 0,84’e, 28 Ağustos’ta ise yüzde 0,55’e indi. Analistler kredi hacminin artışında da sürat kaybının artarak yerini yavaşlamaya bırakmasını bekliyor.
