Kent merkezine 40 kilometre uzaklıktaki Gümüşali köyünde çıkan suyun böbrek taşına güzel geldiği sav edildi. Bunu duyan bölge halkı da köye akın ederek hem sudan içip hem de bidonlara doldurarak konutlarına götürmeye başladı. Bunun üzerine haziran ayında suyla ilgili olarak çalışma başlatıldı. İncelenmek üzere sudan alınan numunelerde yapılan araştırmada, içerisinde ağır ölçüde bakteri bulunduğu belirlendi.
İÇMEYE DEVAM EDİYORLAR
Yapılan incelemeler ve varılan sonuç doğrultusunda suyun içilmemesi noktasında uzmanlar tarafından ihtarlar yapılmaya devam edildi. Lakin vatandaşlar ise suyu içmekten vazgeçmiyor. Böbrek taşı rahatsızlığı bulunan yakınına su götüren vatandaşlardan Umut Okan, “Bir ağabeyimizin böbreğinde taş var. Bu suyun böbrek taşına uygun geldiği söyleniyor. Lakin uzmanlar da suyun içerisinde birçok bakterinin olduğunu söylüyor. Yani içenler, şifalı biliniyor diye içiyor. Biz de geldik sudan götüreceğiz” dedi.
Köylerindeki suyun büsbütün şifalı olduğunu öne süren Sabri Işık (77) ise yapılan incelemelerin olumsuz çıkmasının nedeninin, köyün sarfiyat suyunun bu suya karışmasında tesirli olduğunu söyledi. Işık, “Ben 77 yaşındayım. Bu köyde dünyaya geldim, büyüdüm. 65- 70 yıldan bu yana bu su şifalı sudur. Herkes bu su için gelip, gidiyor. Ben kendi şahsımda konutuma çok sayıda konuk aldım. Herkes şifa buldu, taş düşürdü. Yalnız köyden giden kanalizasyon suyu, şifalı suya karışıyor. Evvelden sarfiyat suyu orada değildi, köyün üstündeydi. Masraf suyu aşağı indikten sonra, olabilir o masraf suyu şifalı suya karışabilir. Ben o denli biliyorum. Kanalizasyonun karıştığı su ile şifalı suyun ayrılması lazım” diye konuştu.
SUDAN ŞİFA BULDUĞUNU ÖNE SÜRDÜ
Kendisinin de bu sudan şifa bulduğunu anlatan köy sakinlerinden Sabahattin Taşdemir (51) de, “Bu su yüzde yüz şifalı bir sudur. Ben kendimde şifa bulmuşum. Onun için ben diyorum ki; herkeste şifa bulabilir. Böbrek taşına, her hastalığa nazaran de çok güzeldir. Su şifalı bir sudur, buna bedel versinler. Ben yetkili bireylerden rica ediyorum” dedi.
SUDA TAHLIL YAPILDI
Şifalı olduğu öne sürülen ve ikazlara karşın içilmesine devam edilen suyun vatandaşlarda bulantı, kusma, ishal biçiminde semptomlar gösterdiği kaydedildi. Muş Vilayet Sıhhat Müdürlüğü’ne bağlı Toplum Sıhhati Merkezi bünyesindeki Halk Sıhhati Laboratuvarı’nda da sudan alınan numuneler üzerinde yapılan incelemeler sonrasında, tahlil raporu hazırlandı.
‘BU SU İÇİLMEZ’
Tahlil raporlarını pahalandıran Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sıhhati Anabilim Kısmı Lideri Prof. Dr. Serhat Vançelik, sağlıklı suyun, fizikî, kimyasal ve biyolojik açıdan sağlıklı olması gerektiğini bildirdi. Muş Halk Sıhhati Laboratuvarı’nın sonuçlarında, bilhassa biyolojik açıdan mikrop içerip içermediğinin tahlil edildiğini kaydeden Vançelik, şu formda açıklamada bulundu:
‘BAZI SULARDA AĞIR METALLER VAR’
Fizikî açıdan da bulanıklık ve öteki özelliklerine bakıldığında problemli olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Vançelik, şunları söyledi:
Bu manada her Vilayet Sıhhat Müdürlüğü tarafından her vilayette çeşme suları ve öteki tüketim hedefli kullanılan sular tahlil edilmekte ve bu tahliller şeffaf olarak ortaya konmakta. Hatta Vilayet Sıhhat Müdürlüklerinin sitesinde bile hangi çeşmelerin tahlil sonuçlarını ne olduğunu görmek mümkün olabilmekte. Vatandaşlarımızın bence buna prestij etmesi gerekir. Söylentilerle, ‘sağlıklı su’ yahut ‘şifalı’ diğer ‘böbrek taşı düşürme’ yahut öteki nedenle kullanmadan evvel o suyun sağlıklı olduğuna emin olmak gerekir. Bir de kimyasal açıdan da riskli olacağının ikazını yapmak lazım. Kesinlikle kimyasal değerlendirmesi de yapılmıştır. Birtakım sularda ağır metaller olarak insan sıhhatine uzun vadede önemli sıhhat sıkıntıları oluşturur. Yani vefattan çok önemli organlara kahırlar problemler, organ yetmezliklerine neden olabilen çeşitli ağır metaller vardır. Tabi biz bu sonuçları göremiyoruz. Lakin ben gördüğüm iki sonucu net olarak ortaya koymuş olursam biyolojik tahlil sonucuna nazaran Sıhhat Bakanlığımızın insani tüketim gayeli sular yönetmeliğine nazaran bu su içilmez bir su. Gerek bakterilerin kabul edilmez üzere bir yüksek düzeyde olması gerekse sağlıklı bir suda hiç bulunmaması gerekli olan Escherihia coli dediğimi bakterinin görünmesi ve başka etkenlerde var.”